In Nederland kennen we sinds 1889 een staatspensioen (AOW). Daarnaast kennen we verschillende regelingen waarmee we dit pensioen individueel kunnen aanvullen. We vinden het volkomen normaal dat de overheid de basis van onze oudedagvoorziening regelt en we daarnaast als werknemer en werkgever ieder een deel extra bijdragen. Alle drie hebben er immers baat bij dat er geen zorgen zijn voor later. Als een medewerker weg gaat bij een bedrijf, dan kan het individuele deel van het pensioen worden overgenomen bij het pensioenfonds van de nieuwe werkgever.

 

De wereld is in de laatste 25 jaar ontzettend veranderd. Ook de wijze waarop we omgaan met arbeid en personeelsinstrumenten verandert. Vroeger deden medewerkers 40 jaar iedere dag op hetzelfde tijdstip, hetzelfde kunstje. Technische vooruitgangen en breder ontwikkelde en mondigere medewerkers zorgen ervoor dat we steeds meer te behoefte hebben aan wendbare medewerkers. Om medewerkers wendbaar te maken of te houden moeten werkgevers omstandigheden creëren waarbij flexibiliteit waardevol is. Rigiditeit wordt uit de functioneringsgesprekken gehaald, thuiswerken wordt gestimuleerd en strategische personeelsplannen worden ingericht rondom de flexibele schil.

 

Nog erg weinig opleidingsmogelijkheden

Een van de belangrijkste instrumenten om de beroepsbevolking duurzaam inzetbaar te maken en te houden is scholing. Werkgevers willen graag dat hun medewerkers op de hoogte blijven van de laatste ontwikkelingen in de branche, de overheid wil dat mensen ook buiten kaders van hun beroep kennis opdoen om de innovatiekracht van het land te vergroten en medewerkers willen, eventueel buiten hun eigen beroep om, ontwikkelen om te groeien naar een nog passender baan. Toch blijven opleidingsfaciliteiten, beperkt tot grote bedrijven met dito budgetten. In het MKB worden, op de verplicht BHV- of heftruckcursus na nauwelijks opleidingen aangeboden en zeker niet als de opleiding niet direct bijdraagt aan het resultaat van de onderneming.

 

Het is toch niet mijn probleem

Tijdens een bijeenkomst voor ondernemers vond 80% het belangrijk dat medewerkers zich ontwikkelen om (ook buiten de organisatie) duurzaam inzetbaar te zijn. Slechts 10% was ook daadwerkelijk bereid om een opleiding te betalen die niet rechtstreeks ten goede komt aan de onderneming. Het argument dat door die 90% van de ondernemers werd gegeven was: “Ik ben toch niet verantwoordelijk voor de loopbaan van een medewerker”. Alleen bij reorganisatie of ontslag zijn bedrijven bereid om voor opleiding te betalen die niet direct bijdragen aan de loopbaan die de werkgever voor ogen heeft.

 

Kunnen we de verantwoordelijkheid voor opleidingen dan niet delen?

Waarom zouden we niet een collectieve pot vullen met geld waaruit opleidingen betaald kunnen worden. Net zoals het pensioen door de hele carrière van burgers heen loopt, kan het opleidingspensioen ook door hele carrières heenlopen. Zodra een werknemer zijn actieve loopbaan begint, wordt er budget opgebouwd, dat wordt meegenomen naar een volgende werkgever. Werkgever en werknemer dragen beiden bij. Hierdoor worden de kosten verdeeld over alle werkgevers binnen een carrière. Werkgevers betalen dus niet alleen voor de opleidingen van hun huidige werknemers, maar ook voor die van medewerkers die in de toekomst bij het bedrijf komen werken.

 

Natuurlijk zijn er veel hobbels te nemen. De overduidelijke haken en ogen zie ik ook. Maar het is ook een kans om de concurrentiepositie van Nederlandse bedrijven op de internationale markt te vergroten en om werknemers zich te laten ontplooien op andere gebieden dan de geijkte. Een onderzoek naar de mogelijkheden lijkt me zeer zinvol.

 

Tot die tijd moeten we het doen met de instrumenten die we nu tot onze beschikking hebben. Het maken van een opleidingsbeleid, het instellen van een persoonlijk ontwikkelingsbudget, loopbaanontwikkeling als onderwerp meenemen in het functioneringsgesprek, persoonlijke ontwikkelingsplannen opstellen, enzovoort. Bij Youman HR hebben we veel ervaring met het begeleiden van bedrijven bij de ontwikkeling van hun medewerkers. Graag horen we van werkgevers wat er bij hen speelt. Neem gerust contact op.